Bệnh viêm da cơ địa ở trẻ sơ sinh là bệnh lý thường gặp ở trẻ em dưới 6 tháng tuổi với tỉ lệ khoảng 60%. Nhận biết sớm và điều trị viêm da cơ địa đúng cách giúp phụ huynh và trẻ tránh được những ảnh hưởng phiền toái do căn bệnh này gây ra.

Viêm da cơ địa ở trẻ rất phức tạp, thường là do di truyền. Các nghiên cứu đã chứng minh nếu cha/mẹ hoặc cả 2 bị mắc phải bệnh này thì khả năng con cái bị viêm da cơ địa cao. Những bé có cơ địa mẫn cảm, hay bị dị ứng thức ăn, dị ứng thời tiết, hen suyễn… khi thời tiết thay đổi, hoặc sống trong điều kiện môi trường ẩm thấp, ô nhiễm cũng rất dễ bị viêm da cơ địa.

Tri Viem Da Co Dia O Tre So Sinh

Dưới đây là một số thông tin chi tiết để giúp quý bạn đọc, phụ huynh nắm rõ và hiểu hơn về căn bệnh viêm da cơ địa ở trẻ sơ sinh và những hướng xử lí cụ thể trong cuộc sống khi gặp phải căn bệnh này.

Trẻ bị viêm da cơ địa do đâu?

Thông thường bệnh viêm da cơ địa có một số nguyên nhân phổ biến thúc đẩy các tổn thương ngoài da bao gồm: yếu tố môi trường, các dị nguyên dị ứng thúc đẩy tình trạng kích ứng da, yếu tố gia đình và di truyền, cùng với một số nguyên nhân khác. Tuy nhiên, riêng đối với bệnh viêm da cơ địa ở trẻ sơ sinh đa phần đều có liên quan đến yếu tố di truyền, rất ít trường hợp viêm da cơ địa trẻ sơ sinh do các nguyên nhân khác.

Viem Da Co Dia O Tre So Sinh

Thống kê cho thấy ở những gia đình có bố hoặc mẹ từng mắc bệnh viêm da cơ địa thì khoảng 60% trường hợp con cái của họ sẽ mắc bệnh này. Những trường hợp cả bố mẹ đều có tiền sử mắc viêm da cơ địa thì tỉ lệ này có thể lên đến 80%. Bên cạnh đó, nếu anh chị em ruột của trẻ có viêm da cơ địa thì trẻ cũng có khả năng mắc bệnh này.

Tóm lại các nguyên nhân dẫn tới viêm da cơ địa ở trẻ sơ sinh thường gặp như sau:

  • Do di truyền: Trong gia đình cho cha hoặc mẹ bị bệnh chàm da, viêm da… thì khả năng cao trẻ sinh ra cũng sẽ mắc phải những căn bệnh này.
  • Do cơ địa: Những người có cơ địa dịa ứng khi gặp phải các tác nhân gây nên bệnh viêm da sẽ kích bệnh phát triển nặng hơn thành viêm da thể cấp tính, mạn tính.
  • Do sự thay đổi của thời tiết, đặc biệt là vào mùa lạnh

Triệu chứng viêm da cơ địa ở trẻ sơ sinh

Bệnh viêm da cơ địa ở trẻ có một số biểu hiện dễ nhận biết bằng mắt thường như có các đám đỏ trên da gây ngứa, xuất hiện nhiều mụn nông, rất dễ vỡ và đóng vảy,…Viêm da cơ địa khiến làn bé trở nên sần sùi, mẩn đỏ, dày lên, điều này ảnh hưởng lớn về mặt thẩm mỹ, nếu viêm nhiễm xuất hiện ở dây thần kinh, mắt và mặt thì sẽ rất nguy hiểm.

  • Khoảng 3 tuần sau sinh, trẻ sơ sinh mắc viêm da cơ địa sẽ bắt đầu có các đợt bùng phát cấp tính của bệnh với các đám đỏ da gây ngứa
  • Da của bé cũng bắt đầu có các mụn nước nông, xuất tiết, đóng vảy tiết, dễ vỡ, có thể dẫn tới bội nhiễm,
  • Có dấu hiệu sưng các hạch lân cận
  • Các vùng da thường bị tổn thương do viêm da cơ địa phần lớn gặp ở vùng da đầu, vùng tránh, da vùng cổ, tay chân và thân mình. Phổ biến nhất là viêm da cơ địa ở mặt trẻ sơ sinh.

Kien Thuc Viem Da Co Dia

Một đặc điểm của bệnh viêm da cơ địa ở trẻ sơ sinh là không gây ra tình trạng thương tổn vùng da quấn tã như các dạng hăm tã, mẩn ngứa do thời tiết, do đó phụ huynh cần chú ý để tránh nhầm lẫn trong nhận diện triệu chứng của các bệnh này.

Viêm da cơ địa có ảnh hưởng thế nào đến trẻ

Hầu hết trẻ mắc viêm da cơ địa thường khỏi sau một thời gian ngắn từ 18 – 24 tháng tuổi. Một số khác có thể tái đi tái lại kéo dài đến khoảng 10 tuổi thì chấm dứt các triệu chứng. Cá biệt cũng có một số ít trẻ mắc viêm da cơ địa kéo dài tới tuổi vị thành niên và tuổi trưởng thành. Tuy nhiên tỉ lệ này khá hiếm gặp. Trong thời gian mắc viêm da cơ địa, trẻ có thể trải qua các đợt bùng phát cấp của bệnh hoặc tái đi tái lại theo từng đợt khoảng vài lần mỗi năm nếu chuyển sang dạng mạn tính.

Tre Bi Viem Da Co Dia

Nhìn chung bệnh viêm da cơ địa ở trẻ sơ sinh không phải là bệnh nguy hiểm nhưng vẫn có những ảnh hưởng đến sinh hoạt, cuộc sống của trẻ, khiến trẻ thường xuyên khó chịu, quấy khóc, mất ngủ, kén ăn, suy dinh dưỡng,… Do đó khi bị viêm da cơ địa ở trẻ sơ sinh, các bật phụ huynh cũng cần chú ý chế độ chăm sóc và điều trị sớm để tránh ảnh hưởng đến sự phát triển của trẻ.

Cách chữa viêm da cơ địa ở trẻ sơ sinh

Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị các bệnh da liễu của Bộ Y tế (2015) đã chỉ rõ viêm da cơ địa (Atopic dermatitis) là bệnh da liễu phổ biến ở trẻ nhỏ, gây ra các thương tổn trên da, thường ở dạng mạn tính, bùng phát và tái phát theo từng đợt. Do đó việc chẩn đoán và điều trị sớm viêm da cơ địa ở trẻ sơ sinh và trẻ em cần đảm bảo các nguyên tắc:

  • Xác định đúng dị nguyên và ngăn chặn hiệu quả
  • Điều trị triệu chứng, cắt đứt đợt bùng phát viêm da cơ địa
  • Tư vấn cho phụ huynh phòng ngừa tránh tái phát sau điều trị

Dưới đây là một số cách điều trị viêm da cơ địa ở trẻ sơ sinh mà phụ huynh cần nắm:

Điều trị viêm da cơ địa bằng thuốc

Nguyên tắc khi điều trị viêm da cơ địa bằng thuốc cần đạt được một số mục tiêu chính bao gồm: làm dịu da, chống khô da, chống nhiễm trùng, chống viêm ngoài da, giảm ngứa,… Tùy theo trường hợp cụ thể mà có thể dùng các loại thuốc uống hoặc thuốc bôi phù hợp.

Thuốc bôi viêm da cơ địa

Tùy theo mục tiêu điều trị cần đạt được mà các bác sĩ có thể chỉ định sử dụng một trong số các loại thuốc bôi ngoài da hoặc sử dụng phối hợp để đạt hiệu quả cao, gồm có:

  • Thuốc làm ẩm ngoài da: thường dùng urea 10%, petrolatum và các thuốc có dược tính tương tự trên vùng da bị khô để giảm khô và bong da
  • Thuốc đắp: thường sử dụng thuốc đắp Jarish, nước muối sinh lý 0,9%, dung dịch thuốc tím tỉ lệ 1/10.000
  • Thuốc điều trị chính: các thuốc hoạt tính yếu như hydrocortison 1 – 2,5% để hạn chế kích ứng da
  • Thuốc điều trị trung bình: gồm clobetason butyrat, hoạt lực mạnh hơn hydrocortison, dùng khi không đáp ứng thuốc hoạt tính yếu
  • Thuốc điều trị mạnh: corticoid như clobetasol propionat dùng cho các trường hợp nặng có kèm dầy da, lichen hóa trên da
  • Thuốc bạt sừng, bong vảy: gồm các nhóm như mỡ goudron, crysophanic, ichthyol, mỡ salicyle 5% và 10%,…

Tác dụng chính của các loại thuốc bôi là điều trị tại chỗ, ngăn chặn bùng phát các triệu chứng ngoài da do viêm da cơ địa ở trẻ sơ sinh. Đa số những loại thuốc này giúp cắt triệu chứng bệnh trong thời gian tương đối ngắn.

Thuoc Boi Viem Da O Tre So Sinh

Tuy nhiên khi sử dụng các loại thuốc này, đặc biệt là nhóm thuốc có hoạt lực cao cần hết sức cẩn thận và tuân thủ những chỉ định của bác sĩ về loại thuốc, liều dùng và thời gian sử dụng để tránh những tác dụng phụ không mong muốn. Một số thuốc điều trị mạnh không được dùng kéo dài mà thường có chỉ định sử dụng điều trị theo từng đợt ngắn. Hết mỗi đợt phải ngưng thuốc và theo dõi tiến triển của bệnh.

Thuốc uống

Bên cạnh các loại thuốc bôi điều trị tại chỗ, bác sĩ có thể chỉ định cho bệnh nhân sử dụng các loại thuốc uống có tác dụng toàn thân để cải thiện tình trạng mẫn cảm ngoài da. Những loại thuốc này gồm có:

  • Nhóm thuốc ức chế miễn dịch: thuốc kháng histamine H1: Chlorpheniramin, Fexofenadin, Certerizin dùng cho những trường hợp viêm da cơ địa do kích ứng, dị ứng, giúp giảm ngứa
  • Nhóm thuốc kháng sinh: cephalosphorin và các thuốc có hoạt tính tương tự, được chỉ định sử dụng khi có nhiễm khuẩn ngoài da trong đợt bùng phát viêm da cơ địa, đặc biệt là nhiễm khuẩn liên cầu, tụ cầu vàng
  • Nhóm thuốc corticoid dạng uống: chỉ định sử dụng rất hạn chế trong những đợt bùng phát nặng

Đa số những loại thuốc uống được chỉ định trong điều trị viêm da cơ địa đều có tác dụng toàn thân. Khi sử dụng các loại thuốc uống này cần có sự cân nhắc về loại thuốc, liều lượng, thời gian sử dụng. Tốt nhất khi dùng các loại thuốc này nên có chỉ định từ bác sĩ cho từng trường hợp cụ thể, tránh tự ý sử dụng để hạn chế thấp nhất nguy cơ kích ứng, dị ứng.

5 cách chăm sóc da cho trẻ đúng cách

Ngoài dưỡng ẩm, 5 chú ý sau đây sẽ giúp trẻ tránh được viêm da cơ địa bùng phát vào mùa đông này.

Cham Soc Da Cho Tre

Không tắm lá mát

Quan niệm sai lầm của các bà các mẹ tắm lá giúp mát da, tốt cho da trẻ, nhưng thực sự tắm lá khiến da khô hơn do làm thay đổi độ PH da và có chứa nhiều vi khuẩn, chất bẩn gây nhiễm trùng trên da, làm hàng rào bảo vệ da bị tổn thương. Vì vậy, tắm các loại nước lá, đặc biệt là vào mùa đông, là nguy cơ tiềm ẩn gây nên viêm da cơ địa. Do đó, để tránh những tổn thương cho da của trẻ, mẹ chỉ nên tắm cho trẻ bằng nước đun sôi để nguội, đồng thời pha nước có nhiệt độ vừa phải để bé tắm. Nhiệt độ nước tắm dao động từ 36 – 38 độ C là phù hợp.

Chọn sữa tắm có độ PH thích hợp cho bé

Da trẻ em rất mỏng manh, dễ bị kích thích, cho nên việc chăm sóc vệ sinh da cũng đặc biệt hơn nhiều, vừa đòi hỏi phù hợp với sinh lý làn da nhạy cảm của bé, vừa đảm bảo duy trì pH acid tự nhiên của da. Theo khuyến cáo của các chuyên gia, khi tắm rửa vệ sinh da cho trẻ sơ sinh, tốt nhất chúng ta không nên dùng xà phòng thông thường mà thay vào đó hãy lựa chọn loại sữa tắm dành riêng cho bé, có tính acid nhẹ, sẽ giúp tái tạo và duy trì pH da, rửa sạch chất bẩn, không làm khô da và cũng không chứa các thành phần gây kích ứng.

Tránh các yếu tố gây bùng phát bệnh ở trẻ

Dị ứng thức ăn, dị ứng lông chó mèo, mạt bụi nhà, thuốc lá…

Chọn quần áo có chất liệu mềm mại

Bố mẹ nên chọn những món đồ được làm từ các chất liệu thoáng, thấm hút tốt như sợi cotton hoặc sợi thiên nhiên, tránh các loại vải cứng, vải sợi đồ len dạ tiếp xúc trực tiếp với trẻ vì có thể khiến bé khó chịu, ngứa ngáy, kích ứng da.

Hạn chế cào gãi tổn thương

Viêm da cơ địa có triệu chứng khô da, gây ngứa ngáy khó chịu thường khiến trẻ cào gãi đến trầy da. Bố mẹ nên canh chừng trẻ, khi nhìn thấy bé có động tác kỳ gãi, chà xát thì can thiệp ngay. Bên cạnh đó, khi trẻ ngứa ngáy có thể bôi dưỡng ẩm và xịt khoáng thường xuyên trong ngày để làm dịu da, giảm kích ứng và giúp trẻ không còn ngứa ngáy muốn cào gãi, có thể sử dụng kháng histamin giảm ngứa cho trẻ.

Cách phòng tránh viêm da cơ địa ở trẻ sơ sinh

Phòng tránh viêm da cơ địa đặc biệt quan trọng đối với sức khỏe của trẻ em và trẻ sơ sinh vì đa số trường hợp viêm da cơ địa là mãn tính và hay tái phát. Ngoại trừ nguyên nhân do di truyền, các nguyên nhân khác gây viêm da cơ địa đến từ môi trường có thể phòng tránh được bằng các biện pháp sau:

  • Khuyến khích cho trẻ bú sữa mẹ hoàn toàn trong 6 tháng đầu đời để đảm bảo sức khỏe và hệ miễn dịch
  • Giữ môi trường sống sạch sẽ, tránh khói bụi, lông động vật, độ ẩm cân bằng, không khí thoáng sạch
  • Các loại thực phẩm cho trẻ như sữa, các loại thực phẩm dinh dưỡng, bột, khi dùng cho bé một thời gian cần theo dõi xem trẻ có các dấu hiệu dị ứng hay không, nếu có cần phải đổi loại sữa, thực phẩm đang sử dụng
  • Không cho trẻ tiếp xúc với không khí ô nhiễm, các loại hóa chất sinh hoạt,… trong gia đình
  • Hạn chế nuôi các loại vật nuôi như chó, mèo, chim cảnh,… khi nhà có trẻ nhỏ, nếu nuôi phải vệ sinh sạch và hạn chế để trẻ tiếp xúc

Viêm da cơ địa ở trẻ em là bệnh lý có thể gây ra nhiều phiền toái cho trẻ và các bậc phụ huynh. Đồng thời ảnh hưởng một phần đến sự phát triển của trẻ những tháng đầu đời. Qua một số hướng dẫn và lưu ý trên đây, hi vọng các bậc phụ huynh đã có những kiến thức hữu ích để nhận biết tình trạng bệnh viêm da cơ địa ở trẻ sơ sinh và có những hướng can thiệp, xử trí phù hợp nhất. Chúc bạn đọc, quý phụ huynh và gia đình có nhiều sức khỏe

5/5 (1 Review)